Gepland op de tekentafel: zo ziet Sabaudia er vandaag uit
Van onze redactie
Rechte straten, rechte huizen en rechte pleinen. Sabaudia, bijna 100 kilometer ten zuiden van Rome, ziet er anders uit dan andere Italiaanse steden.
In plaats van eeuwenlang te groeien zoals andere Italiaanse steden, werd Sabaudia gecreëerd als onderdeel van een groot staatsproject onder de Italiaanse dictator Benito Mussolini. De stad werd in 1933 op de tekentafel gelegd en in 1934 ingehuldigd. De stad was bedoeld om te laten zien hoe het fascistische regime het „nieuwe Italië“ voor zich zag: overzichtelijk en functioneel.
Italië quiz voor stedentrippers - hoeveel plaatsen herken jij?
Gepland als „bevoorradingscentrum“
Sabaudia was niet gepland als een klassieke stad, maar moest dienen als administratief en bevoorradingscentrum voor de nieuw verworven landbouwgebieden van de Pontijnse moerassen - met overheden, scholen, een markt en alle andere noodzakelijke infrastructuur. Er omheen moesten landbouwnederzettingen worden gebouwd, die werden bewerkt door boerenfamilies die zich door de staat hadden gevestigd.
De implementatie van dit concept had beperkt succes. De bevolking groeide langzamer dan gepland en er ontstond geen industrie. Het geplande „bevoorradingscentrum“ ontwikkelde zich tot de huidige stad Sabaudia.
De 60-seconden quiz - Hoe snel kun jij Italië herkennen?
Zo ziet Sabaudia er vandaag de dag uit
Het architectonische bewijs van die tijd kenmerkt Sabaudia vandaag de dag nog steeds. Op het centrale plein staat het Palazzo Comunale met de 46 meter hoge Torre Civica. Het gebouw is een eenvoudige, rechthoekige doos met smalle, hoge ramen, geflankeerd door de hoekige toren. In de directe omgeving staan het voormalige partijgebouw, het voormalige Casa del Fascio, een hoekig gebouw met lange lintramen, en de Santissima Annunziata, een kubusvormig, glad kerkgebouw met een vrijstaande klokkentoren.
De bouwmaterialen komen overal in de stad terug: gladde gevels, lichtgekleurde stenen, kleuren tussen zand, beige en lichtgrijs. Het blauwe postkantoor, het Palazzo delle Poste, is een visuele blikvanger. De gladde gevel is bedekt met blauwe mozaïektegels.
Kennistest: Kun jij Italië in 60 seconden?
Architectuur als uitdrukking van orde
Sabaudia werd binnen 13 maanden gebouwd. Een jong kwartet architecten ontwierp de stad en de openbare gebouwen volgens de principes van het Italiaanse rationalisme, alles volgens een strikte volgorde. Heldere lijnen, eenvoudige vormen, nauwelijks sieraden. Visuele assen verbinden centrale punten zoals het centrale plein en de Torre Civica.
Sabaudia werd mogelijk gemaakt door de drooglegging van de Pontijnse moerassen ten zuiden van Rome. Eeuwenlang werd het gebied als bijna onbruikbaar beschouwd. Sinds de oudheid mislukten drainagepogingen herhaaldelijk. Pas in de jaren 1930 realiseerde de staat het project met grote technische en menselijke middelen.
Kilometers zandstrand
Tegenwoordig is Sabaudia een populair vakantieoord, vooral onder Romeinen, met cafés en lido's. De locatie is uitzonderlijk qua landschap: Sabaudia ligt tussen de kust, duinen, meren en wat nu het Circeo Nationaal Park is. Het strand strekt zich over meerdere kilometers uit, met lagunes en beboste gebieden achter de duinen.
